Thursday, November 8, 2007

Di Tzaddikim Fellen


HERE

Yoysef Doyv commenting on Circus Tent Tzaddik is relative

Ikh hob gut gekent Reb Yitzkhok Zilber ztz"l. Er iz geven a yid a tzadik vos flegt arbeten tog un nakht far yidishkayt, ubeiker tzu rateven agunes mit a get. Nit eyn mol fleg ikh bakumen fun im a bakoshe tsu ibertsaygn a man a mesarev tsu gebn a get un mesader a get zayn. Er hot mir bavizn a harsho'eh fun minuy soyfer, eydim un shliekh ( kisvu utnu ) oyf rusish vos der Lubavicher Rebbe ztz"l hot magiye geven biksav yodoy. Er hot tomid batonen az ( a khuts a por yekhidim ) di vos moyser nefesh gevezn oyf shmiras toyre un mitzves in dem sovetn-farband zaynen geven di khabatsker.

Tsum badoyern hob ikh nit gezen keyn shum farbeserung nokh mayn lengern shraybn, di kavone fun velkhn iz geven nor tsu memaet zayn diburim asurim. Mistomeh vibald ikh hob es geshribn oyf der yidisher shprakh ( un mit lateynishe bukhshtabn dertsu ) nit ale hobn es farshtanen. Ikh vel nor tsugebn eyn kleynem pruv tsu miskhanen zayn mit etlekhe fun di shrayber, un efsher der khoshever r hirshl vet iberzetsn khotch di algemeyne ideye.

Di toyre zogt men darf melamed zkhus zayn. Lomir di vos shraybn a shlekht vort vegn a godol beyisroel gehen tsu andere vos hobn im gekent un nokhfregn eyder shraybn epes vos iz heder hakoved. Er shraybt az er veys nit genoy ober er shtelt zich for az der un der yid Mistome nit gehit yidishkayt vi es darf tsu zayn ( ikh vil afile nit mefaret zayn di geferlekhe verter ). Farvos??? ven ale eydim zogn andersh. Un afile az eyner zogt nit gut vos far a rekht hobn mir tsu onnemen dafke zayne verter un nit andere. Farvos dafke shlekhte zakhen - afile shmu'es be'almoh fun nit an oyhev - zaynen emes, un gute zakhn zayen ale " guzmoyes, legendes " ve'kayotse bo'zeh ??!!!

Ikh hob nokh gekhapt a gelegnhayt alts a yung tsu zayn in di dalet ames fun Hagoen Reb Mikhoel Ber zt"l. Ver kon afile batrakhtn as aza yid kon epes ton nit vi badarf tsu zayn? Tsum badoyern dos rov fun Gedoyley Yisroel vos hobn gehat a shaykhes mitn Lubavichter Rebe'n zaynen nito. Eynayim ro'u veloy akher vi der pney menakhem ( be'eys zayn bruder der Leyv Simkhe iz geven Rebe ) hot gehert az a bokher hot a zog geton vos fartsveytlt dem lubavitcher rebbin's geoynes. Er iz gevorn royt fun beyz. Er hot gezogt dem bokher az er shpilt mit fayer. Er hot gezogt az er hot farbrakht shoen bay dem chabad rebn un aza geoynes er hot nokh nit gezen in undzere tsaytn. Er hot geheysn dem bokher er zol shraybn a briv betn mekhile. Yoh, layder zaynen mir a dor yosem. Der tchebiner, Reb moyshe ( medarf nor a kuk ton in igres moyshe un zeen di tituln mit velkhe er barshraybt der LR. Zey zaynen an oysnam in zayn leksikon ) Reb shloyme zalman ver ruft dem LR a melekh beyisroel ( dos iz a gedrukte briv )zaynen ale nito tsu gebn a nezife tsu di ale vos zaynen farnumen mit bizuy talmidy khakhomim. Fundestvegn zol di vos shraybn frier geyen tsu dem amshinover, sadigerer, Reb Zalmen Nekhemye Goldberg un umtseylike talmidey khakhomim un groyse yidn. Zey vellen zogen ( un shoyn gezogt ) az der mevaze zol tsugeyen tsum tsiyen hakoydesh un betn mekhile mit treren, un betn dem eybershtn az zayn tshuve zol bahiten em, un zayn mishpokhe fun al-dos-beyz.

Un vehu rakhum yekhaper ovoyn. Zol der eybershter gebben az ir ale mitten khoshevin onfirer r hirshlen nemen tsum hartsn mayne verter un nit reyden keyn shum shlekhts vegn a yidn, un bifrat vegn a godol ver er vet nit nor zayn, un nutsn di tsayt af tsu lernen nokh a Toysfes, nokh a Rosh, tsu ton nokh a mitsve un helfn nokh a yiddin, un men zol zoykhe zayn tsu der geule bb"o.

16 comments:

בּלאג לייענער said...

יוסף דוב - אפשר שרייבּ מיט אידישער אותיות ?

א פּאר ווערטער איז איין זאך, נישט אזוי שווער צו לייענען אידישּ מיט ענגליש אותיות נאר א בּיסל, אבּער אויבּ איהר שרייבּט א גאנצע מגילה, בּעסער נוץ הייליגע אותיות בּבקשה.

Gavriel said...

R'Yoisef Doiv,Shlit'a
Vu zaynt ihr gevezen ven der 'ba'al hablog' hot keseder mevazeh geven gedoiley yisroel mit toyzenteh talmidim?
Ich bin maskim az tzu bareden sai veleche id'n iz nit kedai, oon bifrat talmidei chachomim, ober ess vregt zech a sha'aleh, ich hob mir gedreyt in Litvishe yeshivos a bissel gelernt oon a bissel farbrengt, oon yoh, eech hob gehert zilzul in etlicheh foon dee Lubavitcher nesi'im.Zilzul hob ich gehert, nit foon rabbonim, nor shmuessen tseveeshen bochurim vakadoimeh,nit az dos iz geven broish maayonom azoi vee der baal hablog cholemt,OBER,shelten oon gemayneh verter vegen zai hob ich nit gezen,MA SHEIN KEN,ven ich hob gedrayt in Chabad hob ich gehert geferlicheh zilzul oon kloleles oon afileh loi oleinu leshoines vee 'yemach' vechulu bifrat keneged a bakanteh rosh yeshiva,vehosifu besichlusom lechanois der vos hot maamid gevezen toiro in Amerika a 'roiseich' loi oleinu.
'Ch gedenk vehn a gemayneh yid, vos hot getshepet mit der gaantseh velt, oon bifrat mit Satmar oon dee Litvishe oon hot zei gezeedelt oon gesholten mit alilos sheker keseder in zayn blaat, der ausvarf hot amol gedarft antloifen machmas pachad Hastmorim vos hobben gevolt em oyslernen a peirek in makkos,vu iz ehr antloifen mit zayn loshon horeh oon rechilus tzeitung?Yoh, tsoo dee Lubavitchers in Crown Heights!
Dos in noch geven bechyei der Rebbe (oon bichlal eech gedenk nit az der Rebbe zoil mocheh zayn az azah gemayneh mentsh roof zech far a Lubavitcher oon cavyochol toot fartaydiken far Lubavitch)
Ess dacht zech mir az mekehn zogen auf dem dee meimreh in pirkei ovos 'all dataft atfooch'
'Ch shoin gegeben an eitza far der baal hablog az ehr zol aufheren foon shrayen azoi negativ oon vegen inyonim vohs ehr vayst az vellen machen a tumul, nor vayst aus az nor azoi ken mehn tzeein oonkooker tzoon vebzaitel.

yehupitz said...

Leiner is right. That was a major pain to read. I read the first paragraph and then...

berl, crown heights said...

yes, the reading was tough. but worh it.
I agree though, please use Hebrew letters for such long comments. :)

Anonymous said...

H, Can you re-write it with geherege eisiyos?

Anonymous said...

Or just do it in English and bury the dead language already.

Hirshel Tzig said...

Dead for you. that's your problem. Yiddish is alive and well, although much of it is quite different these days.

Hirshel Tzig said...

AJH is Him

Anonymous said...

Alive and well? Your average Chabadnik doesn't know his ass from his face in Yiddish.

Hirshel Tzig said...

that's their loss. Luckily there are Jews outside Chabad that do know.

Besides, it's not exactly the case either.

U' N' said...

mitschedekh nisht, shraab vi di redst, nisht vi a gitleryignd parad-unfirer

Anonymous said...

A post worth its weight in gold

Anonymous said...

צום ערשט וויל איך זיך אנטשולדיקן פאר די לייענער פאר שרייבן פריער מיט גלחישער בוקוועס.
.די אורזאך איז געוועזן א טעכנישע
:מכוח די דאזיקע טעמע
איידער איך האב אריין געשריבן דאס ערשטע מאל,האב איך שטארק געקווענקלט צי איך זאל בכלל עפעס שרייבן.איך האב קיינמאל ניט געהאט קיין שום שייכות מיט בלאגס און דאס גלייכן ( דערפאר ווען ר' גבריאל פרעגט מיך ווו בין איך געווען, דאס איז די מציאות) .האב איך אבער באשלאסן אז אויב מיין שרייבן וועט ממעט זיין כאטש איין שלעכט ווארט עס איז כדאי.ר' גבריאל איז געוויס גערעכט זאגנדיק אז דער איסור פון לשון הרע און בארעדן יענעם איז שייך צו יעדן איינעם.אן שום ספק קיין איין גדול בישראל און קיין איין רב, ראש ישיבה אדער א רבי וואלט ניט מסכים געווען אז זיינע תלמידם זאלן אויסניצן די צייט אויף אזעלכע מיאוסע זאכן. עס איז אמת אז אין א פאל ( וואס איז באמת א זעלטנקייט)ווען איין גדול איז רודף געווען א צווייטן, די תלמידים פון דעם נרדף ניט שייך געווען אפצוגעבן כבוד צום רודף. צום ביישפיל די ברעסלאווער חסידים באווייזן ניט צו פיל פאזיטיווע געפילן דעם שפאלער זיידן וועלכער, ווי באוווסט רודף געוועזן ר' נחמנען און אין נאענטער תקופה די חב"ד חסידים פארמאגן א נעגאטיווע באציונג צום רב שאך. אבער איין זאך ניט ליב האבן יענעם צוליב כבוד רבו און א צווייטע זאך בארעדן אדער חלילה שעלטן.איך וויל זאגן די מיטגלידער פונעם בלאג אז איך ווייס אויף זיכער אז בעת דער מחלוקת צווישן בעלז און סאטמער, ניט דער בעלזער רב און ניט דער סאטמארער רב האבן געוואלט אז די חסידים זאלן פארנעמען זיך מיט מיאוסע זאכן וד"ל. איך קאן מעיד זיין אז אין פארלויף פון צענדליקע יארן וואס איך האב געקענט דעם ליובאוויטשער רבין איך האב געזען ווי ער האט געבייזערט ווען זיינע חסידים האבן זיך פארנעמען מיט אזעלכע ענינים.הרב צבי כהנא האט מיר דערציילט אז די איינציגע טענה וואס דער ליובאוויטשער רבי האט געהאט צו מתנגדים איז ווען א קליינער טייל פון זיי איז עוסק געווען אין מחלוקת. אבער צו רובם ככולם -נאר דער גרעסטער כבוד און דרך ארץ און אפילו ידידות.איך ווענד זיך צו אייך אלעמען מיט ש בקשה נפשית. טאמער פילט איר אז איר קאן זיך ניט אויסמיידן פון שרייבן אין בלאגס, שרייב כאטשיק פאזיטיווע זאכן, פון תורה,הלכה,אינטעריסאנטע דיסקוסיעס מכוח גדולי ישראל וואס וועלן גורם זיין כבוד התורה און ניט פארקערט ח"ו
און דאן וועלן מיר דערנענטערן די גאולה בב"א
בכבוד יוסף דוב

Anonymous said...

R'YD
Stam alz naigereekait, in velleche yeshivos hot ihr gelernt?
Varshtaiyt zech az ihr darf nit entfern, nor vee bald eech hob gezen az ihr chasmet mit ayr eygeneh nomen, vaist oys az ihr hot nisht farvos to sheymen der mit.
Efsher vet mehn kennen tsee'en dee diskusyeh to interesanteh geshichtehs oon herren foon aych a yid vos hot gekehnt asach rabbonim oon doorgelebt ah velt.
Yishar kochacho foon forovys.
N.b. ChotsH eech oon der tzig farglaychen nit auf kimat kein zach nit, historyeh oon geschichteh eez oonzereh 'shvachkait', dos heist mir beideh glaychen historyeh oon efsher azoi kehn mehn leben azoi besholom, ohn di Lubavitcher 'issue' vohs brengt aroys shtarkeh gefillen foon getrayshaft foon beideh tsedodim.

Hirshel Tzig said...

U N

Gitler-Yigend Parad Unfirer?!

are you completely off your rocker?

U' N' said...

װאס געפעליט דיך נישט היום , באָבעלע ?